Różne formy leśnego edukowania

W edukacji społeczeństwa Lasy Państwowe wykorzystywały w 2006 r. około 3,8 tys. różnorodnych obiektów własnych. Są to m.in. ośrodki edukacji (32), izby leśne (201), wiaty edukacyjne (332) i najbardziej popularne – leśne ścieżki dydaktyczne (746). Ponadto, edukacji służy prawie 1,2 tys. obiektów związanych z gospodarką leśną (szkółki leśne, wybrane drzewostany) i drugie tyle – niezwiązanych z gospodarką (rezerwaty przyrody, ogrody dendrologiczne, obiekty kulturowe). Warto wspomnieć, że w ostatnim roku przybyło 1276 nowych obiektów.

W działalności Lasów Państwowych realizowano wiele różnych form edukacyjnych. Leśnicy zorganizowali np. 13,6 tys. lekcji terenowych, w których uczestniczyło ponad 513 tys. osób, a oprócz tego naliczono się prawie 5 tys. zajęć w izbach edukacyjnych nadleśnictw, w których uczestniczyło 166 tys. osób. Poza tym – na zaproszenie nauczycieli – zorganizowano 5,3 tys. lekcji w szkołach dla 282 tys. uczniów. Leśnicy uczestniczyli też w spotkaniach edukacyjnych poza szkołami, np. na zebraniach samorządowych lub w domach kultury. Organizowali również konkursy leśne, wystawy i akcje edukacyjne. We wszystkich formach edukacji uczestniczyło ogółem 1,89 mln osób. W porównaniu z 2005 r. frekwencja wzrosła o 1,5 proc.

Działalność edukacyjna Lasów Państwowych w dużej mierze bazuje na współpracy z podmiotami, dla których edukacja jest podstawowym zadaniem statutowym. Są to głównie szkoły, ośrodki edukacji ekologicznej, parki narodowe, krajobrazowe, a także prasa, radio i telewizja.

Funkcję doradczą, koordynującą i – generalnie – wspierającą działalność edukacyjną nadzorowanych nadleśnictw pełnią w zakresie edukacji leśnej społeczeństwa regionalne dyrekcje Lasów Państwowych.

W skali krajowej zadania edukacyjne na rzecz społeczeństwa podejmuje Centrum Informacyjne Lasów Państwowych.

Znaczący udział w działalności edukacyjnej Lasów Państwowych ma 55 nadleśnictw położonych w granicach 19 leśnych kompleksów promocyjnych (LKP). Nadleśnictwa LKP z założenia są bardziej „nasycone” infrastrukturą edukacyjną w porównaniu z nadleśnictwami poza LKP. Dotyczy to zwłaszcza lokalizacji ośrodków edukacji i izb leśnych, w mniejszym stopniu wiat edukacyjnych i ścieżek dydaktycznych. W przeciętnym nadleśnictwie LKP frekwencja uczestników edukacji jest 2,5 razy wyższa niż w nadleśnictwie poza LKP. Przekłada się to na odpowiednio większą liczbę zrealizowanych form edukacji – zajęć terenowych jest 2,4 razy więcej, zajęć w izbie leśnej – 7,5 razy więcej, konkursów czy wystaw edukacyjnych – 10 razy więcej. Warto podkreślić, że w edukację leśną społeczeństwa w nadleśnictwie LKP angażuje się podobna liczba pracowników (średnio 16), jak w nadleśnictwie poza LKP.

Wydatki Lasów Państwowych na edukację leśną społeczeństwa wyniosły w 2006 r. ogółem 13,6 mln zł, co daje kwotę średnią, wynoszącą 32 tys. zł, na jedno nadleśnictwo w kraju. Wydatki te były niższe o 17,5 proc. w porównaniu z 2005 rokiem.

Tadeusz Chrzanowski

Więcej w papierowym wydaniu „Głosu Lasu”