Krynki pełne pomysłów

Jedziemy na wschód wąską szosą z Supraśla do Poczopka, gdzie nadleśnictwo ma swą siedzibę. Za Talkowszczyzną mijamy typową tablicę informującą, że to już lasy Nadleśnictwa Krynki. A nieco dalej mamy pierwszy dowód, że tu można spodziewać się czegoś szczególnego – drogowskaz umieszczony na pniu drzewa wbitego w ziemię korzeniami... do góry. Stąd już żabi skok do oryginalnej, stylizowanej na podlaskie chałupy, bramy. Edukacyjną ścieżką wyjeżdżamy na skraj lasu, gdzie w niezwykłym otoczeniu przysiadło leśne osiedle.

Teoria skutecznego działania

Osada leży w centrum kompleksu edukacyjnego „Silvarium”. To zespół najróżniejszych obiektów dydaktycznych, rozrzuconych w leśnym ogrodzie o powierzchni prawie 20 ha, przedmiot dumy Waldemara Sieradzkiego, nadleśniczego w Krynkach.

– Oglądając liczne obiekty edukacji przyrodniczoleśnej w Lasach Państwowych i za granicą, zastanawiałem się, co też przesądza o sukcesie bądź niepowodzeniu takich przedsięwzięć. Doszedłem do wniosku, że najskuteczniejsze są formy, które łączą w sobie trzy zasadnicze obszary nauczania: o lesie, w lesie i dla lasu. Natomiast nie przemawiał do mnie często przyjmowany sposób upowszechniania wiedzy przyrodniczoleśnej „od ogółu do szczegółu”.

Prowadzący zajęcia, starając się rzetelnie omówić rozmaite funkcje lasu, w imię przejrzystości wykładu, skupia się zazwyczaj na zagadnieniach ogólnych. A w takiej erspektywie zupełnie umyka uwagi to, co właściwie kształtuje oblicze lasu – wielość przyczyn i skutków. Może narażę się kolegom po fachu, ale uważam, że nie można tak opowiadać o lesie, zwłaszcza najmłodszym i młodzieży. Czy ich naprawdę zainteresują opowieści o metodach sadzenia lasu, jego pielęgnacji i ochrony przed gradacjami owadów? Obawiam się, że nie – mówi Waldemar Sieradzki.

Nadleśniczy z Krynek odwołał się więc do narzędzi współczesnego marketingu, każącego potraktować edukację przyrodniczoleśną jak produkt, który trzeba udanie sprzedać na rynku. Tu obowiązuje zasada 5 P: Product (produkt), Packing (opakowanie), Price (cena), Placing (kanały dystrybucji) i Promotion (promocja). Mówiąc najkrócej, produkt – edukacja przyrodniczoleśna – powinien być dostosowany do oczekiwań odbiorców, ładnie „opakowany”, mieć odpowiednią „cenę”, być atrakcyjnie sprzedawany (w tym wypadku chodzi o formy edukacji) i wreszcie odpowiednio promowany.

Problem jest z „ceną” – nie ukrywa nadleśniczy. – Bo przecież nie chodzi o to, by przy wejściu na ścieżkę dydaktyczną sprzedawać bilety wstępu. To raczej kwestia zapłaty odłożonej w czasie – by użyć pojęcia ekonomicznego. Taką spodziewaną zapłatą będzie społeczne uznanie dla leśników, których opiece powierzono wspólny zielony majątek, większa dbałość rodaków o środowisko przyrodnicze i jego stan, wreszcie wsparcie z ich strony dla inicjatyw Lasów Państwowych, służących dobru lasu. I choć nie wiadomo, jak długo przyjdzie czekać na ową odłożoną zapłatę, to, jak to w biznesie, trzeba ryzykować – konkluduje mój rozmówca.

Totalna edukacja

Waldemar Sieradzki sięga w swoich rozważaniach do koncepcji Total Quality Education (TQE), jako żywo przypominającej inną, rodem z zarządzania nowoczesnym przedsiębiorstwem – Total Quality Management (TQM). Totalną jakość edukacji ma przynieść, zdaniem nadleśniczego, „zmasowane atakowanie” odbiorcy informacjami, z jednoczesnym oddziaływaniem na różne jego zmysły. A przy tym iść trzeba „od szczegółu do ogółu”, bo już Arystoteles twierdził, że całość to więcej niż suma części. [...]

Krzysztof Fronczak 

 Więcej na łamach czerwcowych „Ech Leśnych”

Zobacz cały spis treści czerwcowego numeru „Ech Leśnych”