Zapłoną znicze na leśnych cmentarzach

Wśród podkarpackich lasów znaleźć można kurhany sprzed ponad tysiąca lat, jak choćby w Bierówce, Krajowicach czy pod „Prządkami” w Czarnorzekach. Od stuleci nikt już nie pamięta o tych grobach. W lasy „wrosło” też kilkadziesiąt cmentarzy na terenach, z których po wojnie wysiedlono mieszkańców. Te dawne wiejskie nekropolie, wchłonięte obecnie przez las, są osobliwością naszego regionu i kulturowym śladem po dawnych mieszkańcach tych terenów. Znajdują się one na terenie nadleśnictw: Bircza (10), Komańcza (6), Cisna (3), Lutowiska (3), Lubaczów (2) i Baligród (1). Na wielu z nich prace restauracyjne przeprowadziła Nieformalna Grupa Kamieniarzy „Magurycz”.

Leśnicy z Lutowisk, Marek Puszkarski i Wiktor Chojnacki, latem tego roku uporządkowali stary cmentarz w Dwerniku. Podobnie w Tworylnym o cmentarz z XVII w. zadbał leśniczy Michał Hagaj i podleśniczy Tomasz Bielecki. Cmentarz w Hulskim, ze względu na bliskość ruin cerkwi, jest porządkowany kilka razy w roku w ramach ochrony dziedzictwa kulturowego ze środków Nadleśnictwa Lutowiska.

Podobnie niegdyś leśnicy z Nadleśnictwa Cisna odkrzaczyli cmentarz w Solince, gdzie dziś znajdują się tylko trzy leśne osady. Miejscowy leśniczy Bartłomiej Barzycki co roku przychodzi tu palić znicze.

– Cmentarz, a właściwie kilka ocalałych nagrobków, to jedyny ślad po tysiącach ludzi, którzy tu żyli i tu spoczywają. Symboliczny znicz na tym cmentarzu to również wyraz pamięci o historii tej ziemi – mówi leśniczy Barzycki.

W październiku nadleśnictwa podległe RDLP w Krośnie kończą prace związane z inwentaryzacją obiektów dziedzictwa kulturowego w lasach, w tym cmentarzy. Do tej pory opisano ponad 60 różnego rodzaju nekropolii. Do tego dochodzą dziesiątki pojedynczych miejsc pochówków. W ramach inwentaryzacji opisywane są też obiekty zabytkowe, leśniczówki, wyłuszczarnie nasion, kapliczki, zbiorowe mogiły i pomniki w miejscach straceń.

Edward Marszałek
Rzecznik prasowy RDLP w Krośnie

Na zdjęciu głównym: fragment nagrobka w Tworylnem; fot. Grzegorz Wojtowicz (Nadleśnictwo Lutowiska)