Wnioski z Krajowej Konferencji Hodowlanej

Zielona Góra, 09-11.10.2007 r.

Komisja Wniosków w składzie:

1. Krzysztof Poczekaj – przewodniczący
2. Grzegorz Pawłowski – sekretarz
3. Ryszard Misiek
4. Józef Grodecki
5. Paweł Tylek
6. Bernard Piecyk
7. Jacek Zwierzyński
8. Krzysztof Jodłowski
9. Marta Wiler

przedstawia poniższe propozycję wniosków:

1. Ewentualne wykorzystanie pozostałości pozrębowych do celów energetycznych powinno być uzależnione od warunków siedliska, a szczególnie jego żyzności. Nie należy stosować tej metody na powierzchniach ubogich w składniki mineralne. Stosowane technologie poboru masy winny uwzględniać pozostawienie najdrobniejszych frakcji na powierzchni pozrębowej.

Stopień rozdrobnienia pozostałości pozrębowych jest następstwem przyjętej technologii przygotowania gleby, dostosowanej do warunków siedliskowych odnawianej powierzchni.

2. Na terenie wszystkich RDLP należy przeprowadzić cykl szkoleń, obejmujących techniki i technologie w zakresie przygotowania gleby oraz utylizacji pozostałości pozrębowych. Szkolenia, wg uzgodnionego z RDLP harmonogramu, przeprowadzi Ośrodek Techniki Leśnej z Jarocina.

3. W procesie przygotowania gleby, w sprzyjających warunkach siedliskowych należy upowszechniać stosowanie aktywnych pługów talerzowych oraz maszyn umożliwiających zastosowanie mechanicznych siewów.

Na szczególne uznanie zasługuje „metoda Sobańskiego”, stwarzająca dodatkowe możliwości w zakresie kształtowania zróżnicowanych biologicznie upraw leśnych.

Poza hodowlanym, dodatkowym jej efektem jest rozproszenie i zmniejszenie szkód od zwierzyny oraz zwiększenie bazy żerowej. Metodę należy upowszechnić i wdrożyć na powierzchniach, na których możliwe jest uzyskanie odpowiedniej jakości odnowień z siewów.

4. Zaleca się szersze wykorzystywanie metody prowadzenia prac odnowieniowo-zalesieniowych w okresie późnego lata oraz jesieni. Przy wykorzystywaniu sadzonek z zakrytym systemem korzeniowym w szerszym niż dotychczas zakresie należy również stosować sadzenie letnie i jesienne, wykorzystując sprzyjające warunki pogodowe.

5. Występujący aktualnie w sektorze leśnym deficyt siły roboczej wymusza mechanizację prac leśnych, szczególnie w procesach pozyskiwania drewna. Rozwiązanie tego problemu wymaga poszukiwania i kształtowania systemów prawnych, które zapewnią stabilizację i rozwój firm świadczących usługi na rzecz PGL LP. Warunkiem niezbędnym wprowadzenia mechanizacji jest tworzenie specjalistycznych pakietów prac leśnych w procesie kontraktowania usług. Niezbędne jest również podjęcie działań mających na celu stworzenie systemu udzielania wsparcia finansowego zakładom usług leśnych.

6. Pozytywnie ocenia się wykorzystanie maszyn wielooperacyjnych w cięciach rębnych i zabiegach trzebieżowych. W celu zwiększenia efektywności ich wykorzystania należy:

• udostępniać drzewostany poprzez wyznaczenie sieci szlaków operacyjnych,
• stosować metodę pozyskiwania drewna krótkiego i system drewna kłodowanego,
• opracować udoskonalony system odbioru i ewidencji drewna kłodowanego,
• racjonalnie organizować front prac dla maszyn operacyjnych z wykorzystaniem nowoczesnych technik elektronicznych i GPS.

7. Upowszechnienia oraz skutecznego wdrożenia wymagają istniejące zasady maszynowego sposobu pozyskiwania drewna w trzebieżach.

Niezbędnym warunkiem upowszechnienia mechanizacji prac leśnych jest wdrożenie systemu szkoleń dla:

• operatorów maszyn i urządzeń stosowanych w PGL LP,
• pracowników terenowych Służby Leśnej, ze szczególnym uwzględnieniem leśniczych i podleśniczych.

8. Wdrażanie nowych technologii, np. mikoryzacji sadzonek, wymaga zaangażowania środków funduszu leśnego przeznaczonych na zwrot dodatkowych nakładów poniesionych przez jednostki pilotażowe na proces wdrożenia. Szczególnie istotne jest prowadzenie szkoleń oraz akcji informacyjnej i marketingu w stosunku do ich potencjalnych użytkowników.

9. Produkcję mikoryzowanego materiału sadzeniowego należy planować dla wszystkich powierzchni zalesianych (zalesienia własne i na gruntach nie stanowiących własności Lasów Państwowych), odnowień terenów zdegradowanych, a także dla innych powierzchni z objawami zaburzeń w siedliskach pozbawionych organizmów charakterystycznych dla środowiska leśnego.

10. Ze względu na klęskowy rozmiar zamierania jesionów w całym kraju, należy kontynuować działania w celu zdiagnozowania przyczyn zamierania tego gatunku oraz wypracowania metod zagospodarowania powierzchni poklęskowych. Działania te należy traktować jako wspólne przedsięwzięcie Lasów Państwowych, wymagające wsparcia środkami funduszu leśnego.

11. Pozytywnie ocenia się zaprezentowane możliwości zastosowania siewnika do siewu punktowego na szkółkach otwartych, namiotach foliowych i inspektach. Mechaniczny siew punktowy znacznie zwiększa wydajność pracy, stwarzając jednocześnie optymalne warunki wzrostu i poprawiając jakość sadzonek.

12. Należy podjąć działania mające na celu wdrożenie systemowych rozwiązań w zakresie marketingu, przechowalnictwa i właściwego systemu dystrybucji, zapewniającego ciągłość sprzedaży materiału sadzeniowego, zwłaszcza produkowanego w oparciu o nowoczesne technologie.

13. Ze względu na wysoki koszt inwestycji w zakresie infrastruktury szkółkarskiej (systemy deszczujące, budynki i budowle, itp.), przekraczający często możliwości finansowe nadleśnictw, działania mające na celu finansowanie powyższych zadań ze środków pomocowych oraz funduszu leśnego uważa się za uzasadnione i wymagające koordynacji ze strony właściwych RDLP, a w szczególnych przypadkach DGLP.

14. Należy kontynuować prowadzenie szkoleń z zakresu szkółkarstwa, traktując je jako forum wymiany doświadczeń pomiędzy leśniczymi-szkółkarzami. Za zasadne uznaje się wyposażenie kancelarii szkółek leśnych w sprzęt informatyczny z dostępem do sieci internet.

15. Wnioskuje się o kontynuację działań związanych z opracowaniem zmian w „ustawie o leśnym materiale rozmnożeniowym”. Szczególnie ważnym jest wprowadzenie zapisów, które pozwolą, na wniosek regionalnej dyrekcji LP, na zastosowanie przez ministra środowiska odstępstw od zasad regionalizacji przyjętych w ustawie, w sytuacjach klęskowych – zagrożenia trwałości lasu na większych obszarach leśnych (np. obecnie występującego w Beskidzie Śląskim i Żywieckim) oraz braku odpowiedniej bazy nasiennej do pokrycia zapotrzebowania na leśny materiał rozmnożeniowy.

16. Jeśli z powodu rozpadu drzewostanów powstają duże powierzchnie, których nie można w ustawowym terminie w całości odnowić, dopuszcza się sposób odnowienia w postaci biogrup (w górach rot), pozostawiając powierzchnie wolne pomiędzy nimi dla późniejszego odnawiania drogą naturalnej sukcesji, co pozwoli na zróżnicowanie składu gatunkowego i struktury przyszłych drzewostanów.

17. Prezentowane w trakcie konferencji drzewostany robinii akacjowej pozwalają na stwierdzenie, że gatunek ten zasługuje na uwagę jako szybko rosnący, wprowadzany głównie w formie plantacyjnych upraw i „plantacji energetycznych”, na gruntach porolnych. W związku z powyższym za zasadne uznaje się badania tego gatunku w zakresie selekcji i genetyki, celem optymalnego wykorzystania jego właściwości, cech wzrostowych i wartości energetycznej drewna.